สถาบันทักษิณคดีศึกษา มหาวิทยาลัยทักษิณ หมู่ที่ 1 บ้านอ่าวทราย ตำบล เกาะยอ อำเภอเมือง จังหวัดสงขลา 90100 โทร 074 591 611- 8 แฟกซ์ 074 591 619
  EN
มหาวิทยาลัยทักษิณ l  วิทยาเขตพัทลุง
  
 
 
พิพิธภัณฑ์คติชนวิทยา
ห้องประวัติศาสตร์ชาติพันธ์ภาคใต้
ห้องลูกปัดและเครื่องประดับ
ห้องมีดและศาสตราวุธ
ห้องอาชีพ
ห้องเครื่องมือจับสัตว์
ห้องเครื่องปั้นดินเผา
ห้องผ้าทอพื้นเมืองภาคใต้
ห้องวัฒนธรรมมะพร้าว
ห้องศิลปหัตถกรรม
ห้องการจัดการศึกษา
ห้องนันทนาการ
ห้องวัฒนธรรมเครื่องประทีป
ห้องวัฒนธรรมเครื่องแก้ว
 
ห้องวัฒนธรรมเครื่องประทีป กลับหน้าหลัก

ห้องวัฒนธรรมเครื่องประทีป

Lamps for Lighting Room




จัดแสดงเรื่องราวของวัฒนธรรมการใช้เครื่องประทีป หรือเครื่องตามไฟ ซึ่งส่วนใหญ่แล้วในสมัยก่อนจะเป็นการจุดไฟจากไขที่ได้จากพืชหรือสัตว์ที่มีอยู่ตามธรรมชาติ จนกระทั่งมีการรู้จักใช้น้ำมันในการจุดไฟเพื่อให้แสงสว่างจนกระทั่งเป็นหลอดไฟฟ้าที่ใช้อยู่ในปัจจุบัน

It exhibits the culture of using lamps and lanterns that mostly used fuel oil from animal or plant until black oil was introduced for setting up light before becoming electric bulb in the present day.



เหล็กไฟตบ เป็นตัวอย่างของเครื่องมือสำหรับจุดไฟ ทำด้วยเขาควายหรือไม้เนื่อแข็ง กลึงเป็นแท่งกลม ๆ ข้างในกลวงคล้ายตะบันหมาก และลูกอัดหรือลูกตะบัน โดยใช้การอัดอากาศด้วยลูกตะบันให้อากาศที่อยู่ภายในระเบิด เกิดเป็นประกายไฟติดเชื่อไฟซึ่งทำจากปุยนุ่น ขุยต้นเต่าร้าง ซึ่งติดอยู่ที่ปลายก้านลูกตะบัน

Flint lighter has been an example of lighting equipment, made from buffalo horn or hard wood with space tube inside. The air pressure technique is employed to light up fire inside the tube. 

 








ไต้
 ทำด้วยไม้ผุๆ หรือเปลือกไม้เสม็ดคลุกกับน้ำมันยาง แล้วห่อด้วยใบไม้แห้งให้เป็นแท่งยาวๆ หรือใส่ในกระบอก ในสมัยก่อนใช้สำหรับจุดให้แสงสว่างและใช้เป็นเชื่อไฟเมื่อต้องการก่อไฟ นอกจากนี้ยังได้จัดแสดงให้เห็นถึงเครื่องตามประทีปประเภทต่างๆ
ที่มีพัฒนาการขึ้นตามรูปแบบและวัสดุที่นำมาใช้ โดยมีทั้งแบบที่ทำอย่างประณีตบรรจงตกแต่งอย่างวิจิตร และแบบที่ทำขึ้นโดยใช้วัสดุเหลือใช้ เช่น ขวด กระป๋อง หรือวัสดุอื่นๆ เช่น ทองเหลือง อลูมิเนียม สังกะสี ดินเผา เครื่องเคลือบแก้ว เป็นต้น ส่วนเชื้อเพลิงที่นำมาใช้นั้นมีทั้ง น้ำมันมะพร้าว น้ำมันก๊าด ได้แก่ ตะเกียง ไข่เป็ด ตะเกียงคางคกหรือตะเกียงกระป๋อง ตะเกียงกล้อง ตะเกียงขวด ตะเกียงโตรม ตะคันดินเผา ตะเกียงน้ำมันมะพร้าว ตะเกียงชวาลา ตะเกียงแสงจันทร์แบบโคม ตะเกียงพารา ไฟแช็ก ตะเกียงรั่ว ตะเกียงโป๊ะ เทียนไข ตะเกียงเจ้าพายุ ตะเกียงกลีบบัว ตะเกียงกรีดยาง ตะเกียงแก้ส ตะเกียงโคลีแมน ตะเกียงทิลเลย์ ตะเกียงเรือ ตะเกียงลายคราม ซึ่งจะเห็นได้ว่า การเรียกชื่อตะเกียงเหล่านี้มักเรียกตามรูปแบบหรือลักษณะ หรือการตกแต่ง แต่ก็ล้วนที่มีหน้าที่การใช้งานที่เหมือนกันคือ เป็นเครื่องให้แสงสว่างเป็นสำคัญ




T
ai (torch) is an example of a fire lighter the mixed the tree bark with wood oil and wrapped with dry leaves and made in long bar or put in tube. It was used to lighten up and as a kindling to set up fire. Moreover, exhibition and display of various lamps and lanterns with variety designs and materials. 

 

Updated by Ratchakarn Witchurangsri